W konkursie na hasło promocyjne “Przeglądu Powszechnego” zwycieżył Pan Edward Winiarski z Nienadówki, woj. podkarpackie. Hasło przez niego zaproponowane brzmi: Pomyśl tylko – “Przegląd Powszechny”. Oprócz 1000 złotych nagrody zwyciężca otrzymał od redakcji roczną prenumeratę naszego miesięcznika w 2010 roku.

Różnie myśli się o wolności: można uważać, że wolny, to ten, kto nie doświadcza przemocy; albo że wolny to ten, kto nie jest niczym związany; lub też że wolny to ten, kto może robić co mu się podoba. Święty Tomasz określał wolność jako możliwość dokonywania wyboru.

Wolność pojmowana jako wolność wyboru jest – w większym stopniu niż inne rodzaje wolności -wyznaczona nie tylko przez czynniki zewnętrzne, ale również przez czynniki wewnętrzne, mianowicie przez rozum. Bowiem to właśnie rozum pozwala człowiekowi na formułowanie sądów na temat tego, co jest najlepszą ewentualnością i na tej podstawie człowiek dokonuje wyboru. W tej koncepcji stworzenie nierozumne nie jest wolne, bo nie umie wydać sądu. Z drugiej strony, gdyby człowiek miał doskonałą wiedzę o rzeczywistości, nie miałby wahań i niczego nie musiałby wybierać, bo najlepsza decyzja zawsze byłaby oczywista. Zatem wolność przysługuje człowiekowi dlatego, że znajduje się gdzieś pośrodku pomiędzy bezrozumnością a wszechwiedzą. Wszechwiedza nam nie grozi, więc wnioskiem powinno być, że im więcej rozumu, tym większa jest wolność. Tymczasem daje się zauważyć, że człowiek ulega złudzeniu, iż staje się tym bardziej wolny, im większy jest wachlarz ewentualności, które może wybrać. Jednak – zwłaszcza w obecnych czasach – takie przekonanie jest tylko złudzeniem: ponieważ natłok możliwości jest ogromny, a zmienność sytuacji zawrotna, to nie starcza czasu ani sposobu, aby te ewentualności rozpoznać. W rezultacie zamiast realizować swą wolność trwa się tylko w gorączkowej pogoni za następnymi możliwościami.

czytaj dalej »

Jakub Halcewicz-Pleskaczewski: Nie tylko po kłótni o Camerimage, myślę, że nie zagłosuję w wyborach samorządowych.

Andrzej Figas: Już tak wcześnie się poddajesz? Jak się na to patrzy od środka, to to jeszcze gorzej wygląda, ale ja głosował będę. To w sumie ważniejsze wybory niż parlamentarne.

czytaj dalej »

Często argumentem, który słychać na poparcie tezy o niedopuszczalności jakiegoś zachowania, albo stosowania jakiejś metody jest ten o ich sprzeczności z naturą. Można mieć wątpliwości, czy jest to argument właściwie dobrany. Natura to przecież przyroda.

Weźmy dla przykładu instynkt samozachowawczy. Czyż najbardziej naturalną postawą dla każdej żywej istoty nie jest chęć zachowania życia, dbania o życie? Każde zwierzę ma wpisany w swą naturę instynkt samozachowawczy. Mamy więc i my naturalny instynkt samozachowawczy i naturalny lęk przed śmiercią.

Jednak człowiek przekracza myślą świat rozpoznawany zmysłami. Ludzka myśl i wyobraźnia transcenduje świat i dotyka spraw ponadnaturalnych. Kiedy człowiek zastanawia się nad swą nieśmiertelnością i zaczyna w nią wierzyć, kiedy mówi, że nie boi się śmierci, bo oznacza ona spotkanie z Bogiem i początek życia wiecznego, to przestaje być elementem natury, zaczyna wyrastać ponad nią. Religia nie należy do natury. Dziwi więc, że w dalszym ciągu nauczyciele religijni jako argument dla swoich stanowisk w szczegółowych kwestiach dotyczących tego, co należy i tego czego nie należy czynić, podają fakt, że coś jest naturalne lub nie.

czytaj dalej »

Kilka dni przed Nowym Rokiem ukazał się ważny apel Stowarzyszenia Komunikacji Społecznej SIGNIS-POLSKA w którym czytamy m.in. “Opublikowano rozmowy urzędników i polityków z najwyższego szczebla. Rozmowy były nagrywane wtedy, kiedy ich uczestnicy sądzili, że nikt ich nie słyszy i nikt nie wie o ich przebiegu. Posługiwali się językiem poprawnym gramatycznie, ale takim, jakim rozmawiają osobnicy spod budek z piwem, środowiska przestępcze, kolesie z knajp, tzw. menele. To znaczy językiem ordynarnym, agresywnym i pełnym cynicznego cwaniactwa. Taką “mowę” znamy już z wypowiedzi niektórych dziennikarzy, wymyślających podwładnym w czasie, kiedy sądzili, że nikt niepowołany ich nie słyszy.

Jesteśmy zatrwożeni pogarszającym się stanem mowy polskiej, pogardą wobec jej piękna i poprawności – zwłaszcza wśród osób wykształconych i pełniących różne funkcje publiczne…

SIGNIS-POLSKA apeluje do wszystkich Polaków, a zwłaszcza do tych, którzy pełnią różne funkcje publiczne (zatem do polityków i dziennikarzy), aby szanowali język polski i chronili go przed wulgaryzacją, agresją i zubożeniem”.

SIGNIS-POLSKA jest częścią ogólnoświatowego Stowarzyszenia Komunikacji Społecznej, zrzeszającym katolików pracujących w różnych rodzajach mediów, głównie elektronicznych. Celem organizacji jest promowanie chrześcijańskiej wizji komunikaowania społecznego.

Pierwszy numer naszego miesięcznika w roku 2010 poświęciliśmy refleksji nad kapłaństwem w związku z inicjatywą podjętą kilka miesięcy temu przez Papieża Benedykta XVI. Ksiądz Tomasz Halik z Pragi odsłania tajemnicę swojego powołania. Było ono odpowiedzią na samospalenie uczelnianego kolegi Jana Palacha w proteście przeciwko agresji wojsk Układu Warszawskiego na Czechosłowację w 1968 roku. Ksiądz Halik postanowił wtedy, że będzie pochodnią numer 2, ale płonącą inaczej, głównie w dialogu pomiędzy religią,  a laickim humanizmem. Przeprowadziliśmy ankietę redakcyjną, w której postawiliśmy duchownym i świeckim ważne pytania: jakich księży dzisiaj potrzebujemy? co przeszkadza najbardziej w relacjach z nimi? jak zmieniać na lepsze relacje świeccy-duchowni? co znaczy bycie mężczyzną w życiu księdza, co z potrzebą bycia ojcem i z samotnością? co najbardziej przeszkadza w stereotypowym obrazie księdza? Publikujemy szczere i otwarte odpowiedzi, czasami dość krytyczne i ostre. W naszej ankiecie udział wzięli m.in. udział Abp Kazimierz Nycz, bp Antoni Długosz,    O. Jan Góra, O. Wacław Oszajca, Krzysztof Bielawski, Siostra Małgorzata Chmielewska, Anna Dymna, Zbigniew Mikołejko, Joanna Święcicka i Adam Woronowicz.