Ukazał się kwietniowy numer “Przeglądu Powszechnego”. Tematem głównym numeru jest wpływ przemian technologicznych, komercjalizacji i konkurencji na rozumienie misji dziennikarza oraz powstawanie nowych formatów medialnych. Na okładce zobaczymy grafikę Michała Piekarskiego będącą obrazem “biernej konsumpcji medialnej zupki”. Na pewno warto sięgnąć do dwóch ciekawych tekstów o Papieżu Janie Pawle II. Jeden z nich to wywiad z Andreą Torniellim, autorem książki “Santo subito”. Jest ponadto bardzo interesujący artykuł Witolda Wasilewskiego o zbrodni katyńskiej. Całość wzbogaca omówienie książki Artura Domosławskiego: “Kapuściński non- fiction” oraz filmu “Towarzysz Generał” w reżyserii Grzegorza Brauna. Przypominam, że jeden z czterech stałych diakonów w Polsce Bogdan Sadowski od początku Adwentu 2009 przygotowuje rozważania w oparciu o niedzielne czytania mszalne.

To i wiele innych ciekawych rzeczy tylko u nas, a więc, pomyśl tylko – “Przegląd Powszechny”.

Pierwszy numer naszego miesięcznika w roku 2010 poświęciliśmy refleksji nad kapłaństwem w związku z inicjatywą podjętą kilka miesięcy temu przez Papieża Benedykta XVI. Ksiądz Tomasz Halik z Pragi odsłania tajemnicę swojego powołania. Było ono odpowiedzią na samospalenie uczelnianego kolegi Jana Palacha w proteście przeciwko agresji wojsk Układu Warszawskiego na Czechosłowację w 1968 roku. Ksiądz Halik postanowił wtedy, że będzie pochodnią numer 2, ale płonącą inaczej, głównie w dialogu pomiędzy religią,  a laickim humanizmem. Przeprowadziliśmy ankietę redakcyjną, w której postawiliśmy duchownym i świeckim ważne pytania: jakich księży dzisiaj potrzebujemy? co przeszkadza najbardziej w relacjach z nimi? jak zmieniać na lepsze relacje świeccy-duchowni? co znaczy bycie mężczyzną w życiu księdza, co z potrzebą bycia ojcem i z samotnością? co najbardziej przeszkadza w stereotypowym obrazie księdza? Publikujemy szczere i otwarte odpowiedzi, czasami dość krytyczne i ostre. W naszej ankiecie udział wzięli m.in. udział Abp Kazimierz Nycz, bp Antoni Długosz,    O. Jan Góra, O. Wacław Oszajca, Krzysztof Bielawski, Siostra Małgorzata Chmielewska, Anna Dymna, Zbigniew Mikołejko, Joanna Święcicka i Adam Woronowicz.

W numerze jedenastym “Przeglądu Powszechnego” możemy przeczytać dużo ciekawych rzeczy o zapomnianych mniejszościach, które od wieków zamieszkują polską ziemię. To naprawdę wyjątkowa okazja do spotkania z grupami etnicznymi, wyznaniowymi i narodowymi, o których niewiele wiemy. Są wśród nich: Ormianie, Karaimi, Bojkowie i Łemkowie, Staroobrzędowcy i Tatarzy. Jak mówi  w wywiadzie z Mają Jaszewską Krzysztof Czyżewski, dyrektor ośrodka “Pogranicze” w Sejnach: “Mniejszości są niezbędne dla zdrowia psychicznego, bogactwa kulturowego i żywotności społecznej. Dodaje ponadto: “powinniśmy bić na alarm i robić wszystko, aby okruchy żywej tradycji staroobrzędowców, Tatarów, Karaimów i innych mniejszości, jakie jeszcze pozostały, pomóc zachować w żywej formie”. Inny to wielka szansa dla każdego z nas na lepsze poznanie i zrozumienie siebie.

Redakcja “Przeglądu Powszechnego” ogłasza konkurs na hasło promocyjne miesięcznika. Termin nadsyłania propozycji upływa 15 grudnia 2009 roku. Prosimy nadsyłać swoje pomysły listownie na adres “Przeglądu Powszechnego”. Nagroda Główna to 1000 złotych oraz niespodzianka. Roztrzegnięcie konkursu nastąpi w drugiej połowie grudnia 2009 roku.

Jako blogowy “spec” od spraw technicznych czuję się niejako zobligowany do napisania komentarza do artykułu Jana Kłossowicza z wakacyjnego numeru “Przeglądu Powszechnego”. Pozwolę sobie przywołać fragment tekstu a następnie go skomentować. Zatem od początku:

Projektanci [telewizorów – przyp. AF] nie byliby jednak sobą, gdyby nie popełnili jakiegoś głupstwa. I dlatego największe telewizory (ekrany) rzeważnie mają fatalne proporcje. Po prostu niewłaściwy jest w nich stosunek wysokości do szerokości. Są bardzo szerokie i niskie.

Ten fragment bardziej się odnosi do gustów i jedynym powodem, dla którego go tutaj umieszczam, jest urocza pewność z jaką Autor deklaruje, że te proporcje są “po prostu niewłaściwe”.

czytaj dalej »

Co jakiś czas jestem zapraszany do audycji radiowej, w której opowiadam o bieżącym numerze Przeglądu Powszechnego. Dyskutujemy główne problemy poruszane w piśmie. Czerwcowy Przegląd poświęciliśmy zagadnieniom skomplikowanej tożsamości polskich Żydów, znalazły się w nim wywiad z prof. Joanną Tokarską-Bakir, autorką książki „Legendy o krwi. Antropologia przesądu” czy krótka historia antysemityzmu w Polsce. Rozmowa w radiu była nagrywana i z lekkim zdumieniem słuchałem gotowej audycji następnego dnia. Poprzedził ją bowiem dodatkowy wstęp mówiący o tym, jak dobrze na przestrzeni wieków żyło się w Polsce Żydom. Polska jak długa i szeroka – tolerancyjna. Bez pogromów, bez Jedwabnego. Dowiedziałem się, że pod koniec lat 60. pojawiły się rzeczywiście przejawy antysemityzmu, były jednak inspirowane przez władze radzieckie (!). Właściwie nie ma problemu.

No to chyba jest, dlaczego nie mówić tego wprost?

O numerze pisze też trochę w swoim blogu Jan Turnau.

Podobno dobra publicystyka powinna: podejmować niebanalne tematy, prowokować do myślenia, przełamywać utarte schematy, oraz mobilizować do odnajdywania prawdy i podejmowania działania. Jeśli tak, to wiele z tych zalet gatunku prezentuje wywiad Pawła Smoleńskiego z o. Stanisławem Opielą w styczniowym numerze PP.

Szereg ważnych kwestii z życia Kościoła w ostatnich dziesięcioleciach przedstawionych z wnikliwością i troską o autentyczność ewangelicznego przesłania. Orzeźwiający powiew świeżości. Wartka opowieść o katolickim (szczególnie w wydaniu Towarzystwa Jezusowego) zaangażowaniu na Wschodzie, stanięcie w prawdzie gdy chodzi o niektóre przyczyny niechęci do Kościoła, strzał w dziesiątkę co do skandalicznej tendencji do pobłażliwości wobec nadużyć seksualnych osób duchownych…

Jeden z wątków wzbudził jednak moje zdumienie. Otóż w paru pytaniach przeprowadzający wywiad zdaje się sugerować, że Kościół nie ma moralnego ani nawet religijnego mandatu by aktywnie przeciwdziałać zabijaniu dzieci nienarodzonych. A już na pewno nie powinien wpływać na prawo państwowe by chroniło życie ludzkie od poczęcia. Hierarchia, jak i katolicy świeccy, mogą co najwyżej delikatnie „tłumaczyć” (z naciskiem na delikatnie) oraz… „wychowywać aby aborcja nie była potrzebna”.

Ciekawy jest moment, w którym o. Opiela zwraca uwagę, że człowiek rozpoczyna swoje życie w momencie poczęcia i że nie sposób podać żadnej innej racjonalnej cezury. Dodajmy na marginesie, że jest to fakt wskazywany przez nauki przyrodnicze – biologię i genetykę a nie jakiś specyficznie katolicki artykuł wiary.

Co na to redaktor Smoleński? – Niestety nie podejmuje merytorycznej dyskusji a jedynie wypowiada ogólnikowe argumenty emocjonalne w rodzaju, że zwolennicy poglądu przeciwnego bywają całkiem sympatyczni a nawet są… „często (…) lepsi niż wielu katolików”. Przy okazji, Kościół w Polsce, jako wzór do naśladowania dostaje… Giscarda d’Estainga, bo – mimo, że uważał się za katolika, jako prezydent Francji bez zająknięcia podpisał wyjątkowo liberalną ustawę otwierającą szeroko drzwi dla zabijania dzieci nienarodzonych!

W wywiadzie wypływa również głośny w połowie ubiegłego roku przypadek czternastolatki, która zaszła w ciążę ze swoim o rok starszym kolegą. Tym razem, Paweł Smoleński potępia Kościół i przedstawicielki organizacji pro-life za próby (ostatecznie bezskuteczne zresztą) przekonania dziewczynki i jej rodziców by nie pozbawiać życia oczekującego na urodzenie dziecka. Próby te, zdaje się sugerować redaktor Przeglądu, zaprzeczają autentyczności… chrześcijańskiej wiary i katolickiego miłosierdzia tych, którzy je podejmowali!

Będę szczery. Trudno mi zrozumieć logikę tego typu rozumowań. Może jakieś „koło ratunkowe od przyjaciół” na BP? :-)

“Przegląd Powszechny”, Blog Powszechny, Centrum Kultury i Dialogu oraz Papieski Wydział Teologiczny “Bobolanum”

zapraszają na debatę

“Kościół w demokracji 1989-2009″

Rozmawiać będą abp Kazimierz Nycz, s. Małgorzata Chmielewska i Roman Graczyk. Dyskusję poprowadzi Andrzej Majewski SJ.

Czwartek, 15 stycznia, g. 18, aula Kolegium Jezuitów, ul. Rakowieckiej 61 w Warszawie. Wstęp wolny.

Jesteśmy na początku 2009 r., a to rok wielu podsumowań. Mija dwadzieścia lat od podpisania porozumień Okrągłego Stołu, pierwszej tury wyborów do tzw. Sejmu kontraktowego, przejścia z PRL w Rzeczpospolitą Polską.

Po 1989 r. zmieniła się sytuacja Kościoła. Przestał być inwigilowany. Dzięki konkordatowi między Stolicą Apostolską a Rzeczpospolitą Polską podpisanym w 1993 r. zyskał on nowy status prawny. Pojawiła się możliwość zawierania małżeństw konkordatowych. Religia wróciła do szkół. Sytuacja  Kościoła Katolickiego – tak jak wielu, jeśli nie wszystkich, mieszkańców kraju – uległa zdecydowanej poprawie.

Ale Przez ostatnie dwadzieścia lat Polska zmieniła się nie tylko politycznie czy gospodarczo, ale również obyczajowo. Mamy do czynienia z coraz większą liczbą rozwodów i związków niesakramentalnych zawieranych przez katolików. Zmniejszyła się liczba alumnów seminariów duchownych.

Czy w przypadku Kościoła w Polsce sprawdza się powiedzenie, że im lepiej, tym gorzej?

Warto zastanowić się nad stanem Kościoła polskiego po tych dwudziestu latach przemian. Jak sobie radzi w demokracji? Czy ma wypracowaną nową  wizję duszpasterską na nowe niewątpliwie zmienione czasy?

O odpowiedzi na te pytania poprosimy ordynariusza warszawskiego abpa Kazimierza Nycza, s. Małgorzatę Chmielewską i publicystę Romana Graczyka. Rozmowę, która odbędzie się w najbliższy czwartek, 15 stycznia o godzinie 18 w auli Kolegium Jezuitów przy ul. Rakowieckiej 61 w Warszawie, poprowadzi Andrzej Majewski SJ.

Zapraszamy, wstęp wolny.

Uwikłani w ciało – człowieka współczesnego kłopoty z seksem

Debatę poprowadzi Jan Pniewski (Polskie Radio), a wezmą  w niej udział:
Artur Sporniak – TP
Artur Filipowicz SJ
Małgorzata Jacyno – UW
18.12, g. 18, Warszawa, ul. Rakowiecka 61, Aula Bobolanum

We współczesnej kulturze mamy do czynienia ze społecznym negocjowaniem seksualności jako jednej z wersji tożsamości jednostki. Termin „seksualność” obejmuje swoistą przestrzeń jednostki, czyli jej erotyczne pragnienia, praktyki oraz jej tożsamość, która może być przypisana biologicznie lub wybrana indywidualnie. Seksualność jest, by posłużyć się językiem bardziej metaforycznym, zarazem fikcją i rzeczywistością, sztuczną kreacją i życiowym doświadczeniem

Mariola Bieńko (Przegląd Powszechny 12/2008)

czytaj dalej »